Opsione alternative, si sulmet kibernetike apo rikthimi i internetit të bllokuar në Iran, gjithashtu konsiderohen me efekt të kufizuar
Teksa presidenti amerikan Donald Trump u ka premtuar protestuesve iranianë se “ndihma është rrugës”, analistët e sigurisë vlerësojnë se Shtetet e Bashkuara kanë shumë pak mundësi reale për ndërhyrje ushtarake efektive kundër Iranit, pa rrezikuar përshkallëzim të madh rajonal dhe pasoja të paparashikueshme.
Sipas ekspertëve, edhe pse Trump nuk e përjashton përdorimin e forcës, realiteti ushtarak në terren e kufizon ndjeshëm këtë opsion. Aktualisht, SHBA-të nuk kanë asnjë aeroplanmbajtëse të dislokuar në Lindjen e Mesme që nga tetori, pas dy vitesh prani pothuajse të pandërprerë. Kjo e redukton ndjeshëm aftësinë për sulme ajrore të shpejta dhe të qëndrueshme.
Çdo sulm ajror apo me raketa ndaj objektivave të regjimit iranian do të duhej të kryhej nga baza amerikane ose aleate në rajon, si në Katar, Bahrein, Irak, Emiratet e Bashkuara Arabe, Oman apo Arabinë Saudite. Një skenar i tillë do të kërkonte miratimin e këtyre vendeve dhe do t’i ekspozonte ato ndaj kundërpërgjigjes iraniane. Teherani ka paralajmëruar se çdo sulm do të pasohej me goditje ndaj bazave dhe anijeve amerikane.
Megjithëse aftësitë ushtarake të Iranit u dëmtuan gjatë konfliktit 12-ditor me Izraelin verën e kaluar, vendi ruan ende një kapacitet të konsiderueshëm raketor. Vlerësohet se Irani zotëron rreth 2 mijë raketa balistike të rënda, të cilat, nëse përdoren në masë, mund të kapërcejnë mbrojtjen ajrore amerikane dhe izraelite.
Një tjetër dilemë thelbësore është se cilat objektiva do të goditeshin. Protestat dhe përplasjet e përgjakshme po ndodhin në të gjithë vendin, ndërsa sulmet ajrore në zona urbane mbartin rrezik të lartë për viktima civile dhe gabime në identifikimin e objektivave. Për më tepër, një ndërhyrje e tillë mund të përdorej nga regjimi iranian për të mobilizuar mbështetjen e mbetur kundër “ndërhyrjes së huaj”, duke u mbështetur edhe në historinë e gjatë të ndërhyrjeve amerikane në Iran, që nga grushti i shtetit i vitit 1953.
Ekspertët theksojnë se regjimi iranian, pavarësisht pakënaqësisë popullore, nuk duket i brishtë. Ai i ka mbijetuar edhe sulmeve të drejtpërdrejta izraelite dhe ka treguar se është i gatshëm të përdorë forcë ekstreme për të ruajtur kontrollin.
Edhe një sulm i drejtpërdrejtë ndaj liderit suprem, Ajatollah Ali Khamenei, shihet si jashtëzakonisht përshkallëzues, me pasoja serioze ligjore dhe ushtarake, dhe pa garanci për ndryshim regjimi. Analistët paralajmërojnë se një skenar i tillë mund të çonte në një pushtet edhe më të fortë të Gardës Revolucionare.
Opsione alternative, si sulmet kibernetike apo rikthimi i internetit të bllokuar në Iran, gjithashtu konsiderohen me efekt të kufizuar. Edhe ideja e ofrimit masiv të internetit satelitor, përmes sistemeve si Starlink, nuk shihet si zgjidhje që mund të ndalë dhunën në rrugë.
Në këto rrethana, premtimi i Trump se “ndihma është rrugës” për protestuesit iranianë mbetet më shumë një deklaratë politike sesa një strategji e qartë ushtarake, ndërsa mundësitë reale të SHBA-së për ndërhyrje efektive duken të kufizuara dhe të rrezikshme.
