Kurti nga UP: Mbështetja amerikane ka qenë vendimtare për ndërtimin e shtetit dhe demokracisë së Kosovës

Universiteti Veror i Prishtinës në bashkëpunim me Qeverinë e Kosovës kanë organizuar një aktivitet lidhur me 250 vjetorin e Pavarësisë së Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Kryeministri në detyrë i Kosovës, Albin Kurti, ka vlerësuar kontributin e Shteteve të Bashkuara të Amerikës në ndërtimin e shtetit të Kosovës dhe forcimin e institucioneve demokratike, duke theksuar se mbështetja amerikane ka qenë vendimtare në momente kyçe për vendin.

Në fjalimin e tij, Kurti tha se, përballë rritjes së ndikimit të bizneseve të mëdha, paralajmërimet e filozofit amerikan John Dewey mbeten aktuale edhe sot.

“Teksa përballemi me rritjen e fuqisë së bizneseve të mëdha në vendin tonë, besoj se paralajmërimi i John Dewey-t për rrezikun që politika të shndërrohet në hijen që hedhin bizneset e mëdha mbetet po aq i rëndësishëm edhe sot. Megjithatë, shumë më e njohur sesa rëndësia e Dewey-t për mua si aktivist dhe politikan shqiptar nga Kosova është, natyrisht, kontributi amerikan në ndërtimin e shtetit tonë dhe në forcimin e demokracisë sonë. Që nga ndihma e ekspertëve amerikanë të së drejtës gjatë hartimit të Kushtetutës sonë, te ekspertiza dhe mbështetja financiare amerikane për forcimin e kapaciteteve tona në hartimin dhe zbatimin e politikave publike, e deri te kontributi vendimtar amerikan për të na ndihmuar të ruajmë një shoqëri civile aktive dhe të gjallë, Kosova e sotme u detyrohet shumë miqve tanë amerikanë. Edhe pse, për dikë që duhet të shqyrtojë një buxhet shtetëror, një ndihmë e tillë e huaj mund të duket relativisht modeste, për demokracinë tonë ajo ka bërë një ndryshim vendimtar në momente kyçe”, u shpreh Kurti.

Kurti tha se ajo që e dallon SHBA-në është angazhimi i saj i vazhdueshëm ndaj debatit demokratik dhe frymës kritike.

“Por, mbi të gjitha, ajo që e karakterizon Shtetet e Bashkuara është angazhimi i tyre i vazhdueshëm ndaj një debati demokratik të fuqishëm. Fryma kritike që i dha jetë debateve të mëdha gjatë themelimit të Amerikës vazhdon edhe sot. Ky përkushtim pasqyrohet në gjykata, në mënyrën se si pranohen argumentet dhe, kur është e drejtë, shërben si model për të tjerët. Ndoshta nuk është aspak rastësi që demokracia e parë masive në botë ka nxjerrë atë që shpesh quhet organi më i madh deliberativ në botë. Këtu i referohem Senatit të Shteteve të Bashkuara, i cili ka nxjerrë figura të shquara si Daniel Webster, Henry Clay, Edward Kennedy dhe Robert Dole, emrin e të cilit mban Instituti Dole. Ai ishte një mbështetës i palodhur i Kosovës gjatë viteve nëntëdhjetë të shekullit të kaluar”, tha Kurti.

Duke folur për institucionet amerikane, Kurti tha se edhe Gjykata Supreme e SHBA-së përbën një model të rëndësishëm të deliberimit demokratik.

“Megjithatë, unë dua të sugjeroj se Gjykata Supreme e Shteteve të Bashkuara mund të jetë po aq e rëndësishme sa Senati si model i deliberimit demokratik. Kjo mund t’ju duket një pretendim i habitshëm, të paktën disa prej jush. Në fund të fundit, gjyqtarët e Gjykatës Supreme nuk zgjidhen në mënyrë demokratike dhe Gjykata njihet kryesisht për vendimet e saj, e jo për procesin e diskutimit dhe arsyetimit që u paraprin atyre. Por, siç ka vënë në dukje gjyqtarja e Gjykatës Supreme, Ketanji Brown Jackson, gjyqtarët janë i vetmi pushtet i qeverisjes që është i detyruar t’i shkruajë opinionet e veta dhe të shpjegojë arsyet e vendimeve që merr”, tha ai.