Donald Trump ka thënë se dëshiron të bëjë një marrëveshje me Grenlandën dhe nuk do të lejojë që Rusia ose Kina të marrin kontrollin e territorit të Arktikut.
Trump tha se arritja e një marrëveshjeje do të ishte “më e lehtë” sesa marrja e kontrollit të territorit me mjete ushtarake, por këmbënguli se kjo do të ndodhte “në një mënyrë ose në një tjetër”, edhe nëse kjo do të tendosë marrëdhëniet me NATO-n.
“Nëse nuk e marrim Grenlandën, Rusia ose Kina do ta marrin Grenlandën, dhe unë nuk do ta lejoj që kjo të ndodhë”, u tha ai gazetarëve në bordin e Air Force One, transmeton Telegrafi.
“Do të doja shumë të bëja një marrëveshje me ta, është më e lehtë. Por në një mënyrë ose në një tjetër, do ta kemi Groenlandën”, shtoi ai.
Presidenti tha se “Grenlanda nuk dëshiron ta shohë Rusinë ose Kinën të marrin kontrollin”, duke shtuar se territori do të përfitonte nga lidhje më të ngushta me SHBA-në, veçanërisht kur bëhet fjalë për mbrojtjen.
“Grenlanda, në thelb, mbrojtja e saj është si dy slitë qensh”, tha ai.
“Ndërkohë, keni shkatërrues dhe nëndetëse ruse, dhe shkatërrues dhe nëndetëse kineze kudo. Ne nuk do ta lejojmë që kjo të ndodhë”, shtoi ai.
Trump nuk ka dhënë asnjë provë për të mbështetur pretendimet e tij se anijet ruse dhe kineze po operojnë pranë Grenlandës – diçka që Danimarka e kundërshton.
Agjencitë e pavarura të lajmeve thonë se të dhënat e gjurmimit të anijeve nuk tregojnë prani kineze ose ruse pranë territorit, megjithëse ekspertët thonë se nëndetëset ruse ka të ngjarë të operojnë në zonë.
Presidenti amerikan pranoi se një marrje e Grenlandës nga SHBA-të do të kompromentonte aleancën e NATO-s, por këmbënguli se marrja e mundshme e ishullit do t’u shërbente interesave të SHBA-së.
“Nëse ndikon në NATO, ndikon në NATO. Por ata kanë nevojë për ne shumë më tepër sesa ne kemi nevojë për ta. Do t’jua them këtë tani”, tha Trump.
Vendet anëtare të NATO-s po diskutojnë hapat e ardhshëm se si ta mbajnë Arktikun të sigurt, tha të hënën shefi i aleancës Mark Rutte.
“Ne po punojmë për hapat e ardhshëm për t’u siguruar që me të vërtetë, ne mbrojmë kolektivisht atë që është në rrezik këtu”, tha Rutte gjatë vizitës në Zagreb, Kroaci.
“Të gjithë aleatët bien dakord për rëndësinë e Arktikut dhe sigurisë së Arktikut. Me hapjen e rrugëve detare, ekziston rreziku që rusët dhe kinezët të jenë më aktivë”, shtoi ai.
Ai tha se bisedimet mbi sigurinë në Arktik filluan vitin e kaluar dhe vendet anëtare tani po shqyrtojnë “si të sigurohen që të japin vazhdimësi praktike mbi këto diskutime”.
Britania e Madhe thuhet se është në diskutime me vendet e tjera të NATO-s për të dërguar trupa britanike në Grenlandë, për të penguar “agresionin rus”.
Të enjten, Keir Starmer i tha Trump në një telefonatë se “mund të bëhet më shumë për të mbrojtur” rajonin e Arktikut dhe ra dakord me presidentin mbi “nevojën për të penguar një Rusi gjithnjë e më agresive në Veriun e Lartë”.
E pyetur dje në emisionin Trevor Phillips On Sunday, Sekretarja e Transportit, Heidi Alexander nuk përjashtoi që forcat e Mbretërisë së Bashkuar mund të stacionohen në territor.
“Do të prisnit që ne të flasim me të gjithë aleatët tanë në NATO rreth asaj që mund të bëjmë për të penguar agresionin rus në Rrethin Arktik. Dhe ndërsa nuk ka pasur pasojat shkatërruese që kemi parë në Ukrainë, ata po bëhen gjithnjë e më aktivë në rajon, Rusia. Kjo është arsyeja pse nënshkruam marrëveshjen e mbrojtjes me Norvegjinë në dhjetor, e cila do të na çojë në operimin e përbashkët të një flote fregatash luftarake anti-nëndetëse të Tipit 26 atje, për të gjurmuar nëndetëset ruse dhe për t’u siguruar që mund të mbrojmë infrastrukturën tonë kritike nën det”, shtoi ajo.
“Kjo është arsyeja pse kemi rënë dakord të bëjmë më shumë stërvitje të përbashkëta në Marinën Mbretërore me Norvegjinë dhe pse kemi rënë dakord të para-vendosim disa nga pajisjet tona në Norvegji, në mënyrë që të mund të veprojmë shpejt nëse është e nevojshme. Dhe sigurisht… ne jemi një anëtar kryesor në Forcën e Përbashkët Ekspedituese, e cila është një koalicion i dhjetë kombeve me të njëjtat mendime që shohin mbrojtjen dhe pengimin në Rrethin Arktik”, theksoi ndër tjera Alexander.
Gjermania gjithashtu ka konfirmuar se bisedimet janë duke u zhvilluar në NATO për të forcuar sigurinë në Arktik.
Duke iu përgjigjur pretendimeve të Trump se SHBA-të duhej të zotëronin Grenlandën për të parandaluar që Rusia ose Kina ta pushtonin atë në të ardhmen, Pekini tha se Shtetet e Bashkuara nuk duhet të përdorin vendet e tjera si justifikim për të avancuar interesat e tyre strategjike.
Grenlanda, me rreth 57,000 banorë, mbrohet nga Danimarka. Megjithatë, ushtria e Danimarkës është dukshëm më e vogël se ajo e Shteteve të Bashkuara
